Współpraca środowiska akademickiego, nauczycielskiego i organizacji społecznych  dotycząca prac nad założeniami do projektu nowelizacji standardów kształcenia nauczycieli 

Wydział Pedagogiczny i SOS dla Edukacji zapraszają do współpracy nad zmianami w standardach kształcenia nauczycieli!

Rozpoczęliśmy prace nad projektem nowelizacji rozporządzenia w sprawie standardu przygotowującego do wykonywania zawodu nauczycieli. Celem jest przywrócenie realnej autonomii uczelni, wzmocnienie jakości kształcenia i wprowadzenie bardziej elastycznych, nowoczesnych rozwiązań edukacyjnych.

Deklaracja współpracy

My, niżej podpisani, przedstawicielki i przedstawiciele środowiska akademickiego, działając na rzecz wysokiej jakości kształcenia  przyszłych nauczycieli i nauczycielek oraz rozwoju systemu szkolnictwa wyższego, deklarujemy gotowość do wspólnej pracy  nad założeniami do projektu rozporządzenia nowelizującego standardy kształcenia przygotowującego do wykonywania  zawodu nauczyciela, w tym także rozwiązaniami dotyczącymi praktyk pedagogicznych. 

Podstawową wartością, która łączy nasze środowisko i stanowi nieodłączny fundament misji uczelni, jest autonomia  instytucjonalna, gwarantowana przepisami prawa, w szczególności art. 9 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.  Autonomia ta obejmuje prawo do samodzielnego kształtowania programów studiów, profilu dydaktycznego i struktury kształcenia.  Jesteśmy przekonani, że jej poszanowanie jest warunkiem nie tylko rozwoju nauk pedagogicznych, lecz także zapewnienia jakości i adekwatności kształcenia nauczycieli wobec dynamicznie zmieniających się potrzeb społecznych. 

Jednocześnie dostrzegamy, że w obszarze kształcenia nauczycieli stopień regulacji znacząco się zwiększył w ostatnich latach.  Aktualne standardy – poprzez rozbudowane załączniki, szczegółowe opisy treści programowych, efektów kształcenia czy wymogi  dotyczące liczby godzin – przyjęły formę quasi-sylabusa, ograniczając realny zakres decyzyjności uczelni kształcących kadry  nauczycielskie. Wskazuje to na potrzebę ponownego przemyślenia równowagi między koniecznymi wymaganiami systemowymi a  przestrzenią do tworzenia autorskich, zróżnicowanych  

i innowacyjnych rozwiązań dydaktycznych. 

Jako osoby zaangażowane w kształcenie nauczycieli na różnych typach uczelni dostrzegamy liczne trudności związane z jego  realizacją. Należą do nich m.in.: 

● narastające problemy w pozyskiwaniu kandydatów do zawodu nauczyciela,

● niska konkurencyjność i atrakcyjność oferty studiów nauczycielskich na tle innych kierunków, 

● ryzyko unifikacji i utraty różnorodności podejść pedagogicznych w wyniku nadmiernej standaryzacji. 

Uważamy, że aby skutecznie odpowiedzieć na te wyzwania, konieczne jest wypracowanie modelu regulacji, który zapewni  minimalne, jasno określone standardy, ale jednocześnie pozostawi uczelniom przestrzeń do rozwijania własnych koncepcji  kształcenia. Dostrzegamy także potrzebę realnego wzmocnienia jakości i pozycji praktyk zawodowych nauczycielskich, przy  jednoczesnym zachowaniu ich elastyczności organizacyjnej. Wierzymy, że różnorodność programowa i metodyczna nie jest  zagrożeniem dla jakości – przeciwnie, stanowi wartość, która wzbogaca system i pozwala lepiej odpowiadać na potrzeby  przyszłych nauczycielek i nauczycieli oraz polskich szkół. 

Deklarujemy więc wolę wspólnego wypracowania takich rozwiązań, które: 

● wzmocnią autonomię uczelni, 

● podniosą jakość kształcenia nauczycieli bez nadmiernego uszczegółowienia regulacji, 

● uczynią kierunki nauczycielskie bardziej atrakcyjnymi i otwartymi na innowacje, 

● zapewnią praktykom pedagogicznym rangę adekwatną do ich kluczowej roli w przygotowaniu zawodowym, 

● będą odpowiadały na aktualne potrzeby otoczenia społecznego, środowiska lokalnego, uwzględniały perspektywy różnych  typów uczelni, programów kształcenia, środowisk akademickich.. 

Liczymy, że współpraca przedstawicieli szerokiego środowiska, dla którego ważna jest wysokiej jakości edukacja, pozwoli stworzyć  spójny, przemyślany i nowoczesny model kształcenia przyszłych nauczycieli – taki, który będzie odpowiadał na potrzeby państwa i systemu edukacji, ale także wpisywał się w misję i odpowiedzialność uczelni wyższych. 

Wyrażamy gotowość do dalszej pracy, dialogu i wymiany doświadczeń, a niniejsza deklaracja stanowi pierwszy wspólny  krok w kierunku opracowania propozycji zmian legislacyjnych w obszarze kształcenia nauczycieli. 

Liczba osób podpisanych:

Etap podpisywania deklaracji współpracy zakończył się 15 stycznia br. Po 26 stycznia zostanie uruchomiony proces konsultacji wypracowanego projektu rozporządzenia. Przewidujemy także spotkanie skierowane do osób studiujących i środowiska nauczycielskiego, o czym poinformujemy na stronie i w naszych kanałach w mediach społecznościowych.