Otrzymaliśmy ważny sygnał wsparcia dla działań na rzecz zmian w kształceniu nauczycieli i wzmocnienia pozycji dydaktyk przedmiotowych. W stanowisku z 8 lipca 2026 r. Rada Główna Nauki i Szkolnictwa Wyższego podkreśliła znaczenie dydaktyk przedmiotowych dla jakości kształcenia oraz rozwoju systemu oświaty. Rada wskazuje również na potrzebę wzmacniania ścieżek rozwoju naukowego osób zajmujących się badaniami nad dydaktyką oraz zwraca uwagę, że rozwiązania legislacyjne powinny powstawać w dialogu ze środowiskiem akademickim.
To ważny głos. Pokazuje, że problemy, o których od wielu miesięcy mówimy jako środowisko osób zaangażowanych w kształcenie nauczycieli, są dostrzegane również przez najwyższy przedstawicielski organ środowiska nauki i szkolnictwa wyższego.
Rada potwierdza także, że proponowane przez naszą grupę roboczą rozwiązanie jest zasadne
Przypisanie akademickiej dydaktyki przedmiotowej do istniejących dziedzin i dyscyplin naukowych jest w pełni sensowne i logiczne. Rozwiązanie to zapobiega atomizacji systemu oraz komplikacjom organizacyjnym, przed którymi Rada Główna ostrzegała w Uchwale nr 115/2024. Projekt słusznie nie tworzy nowych dyscyplin, lecz porządkuje i wzmacnia status badań oraz innowacji dydaktycznych w ramach już istniejącego porządku(…)
21 lipca spotkanie z przedstawicielami dwóch ministerstw
Już 21 lipca spotkamy się z przedstawicielami Ministerstwa Edukacji Narodowej oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Podczas rozmów przedstawimy dwa najważniejsze postulaty.
Pierwszym jest zmiana standardów kształcenia nauczycieli, tak aby uczelnie mogły projektować programy studiów w sposób bardziej elastyczny i lepiej odpowiadać na potrzeby współczesnej szkoły oraz wyzwania przyszłości. Obecne rozwiązania w wielu obszarach ograniczają możliwość tworzenia nowoczesnych programów, mimo że to właśnie uczelnie najlepiej znają potrzeby swoich studentów, szkół i lokalnych społeczności.
Drugim postulatem jest wzmocnienie statusu dydaktyk przedmiotowych na uczelniach. Bez rozwoju badań nad nauczaniem poszczególnych przedmiotów nie będzie możliwe skuteczne przygotowanie kolejnych pokoleń nauczycieli. Tymczasem osoby rozwijające dydaktyki przedmiotowe wciąż napotykają bariery w rozwoju kariery naukowej, a sama działalność dydaktyczna pozostaje niedostatecznie doceniana.
Kryzys obejmuje już także uczelnie
Kryzys kadrowy nie dotyczy już wyłącznie szkół. Coraz więcej jednostek odpowiedzialnych za kształcenie przyszłych nauczycieli ogranicza swoją działalność lub rezygnuje z prowadzenia kierunków nauczycielskich.
Powody są dobrze znane: ograniczone możliwości rozwoju zawodowego osób zajmujących się dydaktykami przedmiotowymi, niski prestiż tej działalności w środowisku akademickim, chroniczne niedofinansowanie oraz malejąca opłacalność prowadzenia kierunków nauczycielskich.
Dodatkowym problemem są obecne procedury akredytacyjne. Nie kwestionujemy potrzeby zapewnienia wysokiej jakości kształcenia. Problem polega na tym, że ocena programów studiów zbyt często sprowadza się do sprawdzania zgodności dokumentacji z obowiązującym standardem, zamiast oceny rzeczywistej jakości i efektów kształcenia. Ogranicza to autonomię uczelni i utrudnia tworzenie programów odpowiadających współczesnym wyzwaniom edukacyjnym.
Ewaluacja standardów wymaga pełnej niezależności
Podczas spotkania poruszymy również kwestię zapowiedzianej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej ewaluacji obecnych standardów kształcenia nauczycieli.
Samą decyzję o przeprowadzeniu ewaluacji oceniamy pozytywnie. Aby jednak jej wyniki mogły stać się wiarygodną podstawą zmian, konieczne jest zapewnienie pełnej niezależności procesu badawczego.
Mamy uzasadnione pytania dotyczące składu zespołu prowadzącego badanie, potencjalnego konfliktu interesów, przyjętych kryteriów oceny oraz metodologii badań. Zwracamy również uwagę, że trudno prowadzić rzetelną ocenę skutków obowiązywania standardów bez wcześniejszej diagnozy wyjściowej, która mogłaby stanowić punkt odniesienia. Obawiamy się, że bez spełnienia tych warunków ewaluacja może zostać sprowadzona do formalnej procedury, nieprzynoszącej odpowiedzi na najważniejsze pytania dotyczące jakości kształcenia nauczycieli.
Nasz głos zyskuje poparcie
Nasze działania znajdują coraz szersze poparcie środowiska akademickiego i edukacyjnego. Pozytywne stanowisko Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego stanowi ważny krok w kierunku uznania znaczenia dydaktyk przedmiotowych i konieczności zmian systemowych.
Jednocześnie apel dotyczący zmian w standardach kształcenia nauczycieli oraz wzmocnienia statusu dydaktyk przedmiotowych podpisało już ponad 112 przedstawicieli środowiska naukowego i edukacyjnego. W najbliższym czasie do inicjatywy będą dołączać kolejne uczelnie i osoby zaangażowane w rozwój edukacji.
Dołącz do naszego apelu o zmianę statusu dydaktyk przedmiotowych!
Przed spotkaniem z przedstawicielami obu ministerstw chcemy pokazać, że postulaty zmian są głosem szerokiego środowiska, a nie pojedynczych osób czy instytucji.
Zapraszamy przedstawicieli uczelni, nauczycieli akademickich, badaczy, nauczycieli oraz wszystkich, którym zależy na wysokiej jakości kształcenia nauczycieli, do poparcia naszego apelu. Im silniejszy będzie głos środowiska, tym większa szansa na wprowadzenie rozwiązań, które wzmocnią rozwój dydaktyki!