Pilotaż „Mistrzowskie Praktyki”Praktyki nie są dodatkiem do studiów. Są miejscem, w którym kształtują się przyszli nauczyciele i nauczycielki
To właśnie podczas praktyk przyszłe nauczycielki i nauczyciele po raz pierwszy konfrontują wiedzę zdobytą na uczelni z rzeczywistością szkolną, uczą się podejmowania decyzji dydaktycznych i wychowawczych oraz budują swoją tożsamość zawodową. Jakość tych doświadczeń może zdecydować nie tylko o tym, jakimi nauczycielami się staną, ale również o tym, czy zdecydują się pozostać w zawodzie.
Uczelnia + szkoła
Mistrzowskie Praktyki to ogólnopolski pilotaż, którego celem jest wypracowanie i przetestowanie nowego modelu współpracy międzyinstytucjonalnej przy organizacji praktyk.
Dlaczego
To doświadczenie praktyk może zdecydować, czy młody człowiek zostanie nauczycielem
Dlatego przyjrzeliśmy się praktykom pedagogicznym w polskich szkołach i na uczelniach: czego brakuje studentom, jak układa się współpraca uczelni ze szkołami i co decyduje o jakości tego doświadczenia.
Zapoznaj się z raportem Diagnoza
Od diagnozy do zmiany
Polski system oświaty stoi przed poważnym wyzwaniem: średnia wieku kadry nauczycielskiej stale rośnie (obecnie to 48 lat), brakuje młodych nauczycieli (zaledwie 4% to osoby poniżej 30. roku życia). Bez dopływu młodych systemowi oświaty grozi w nadchodzących latach poważna luka kadrowa. Dlatego dobre przygotowanie przyszłych nauczycieli i przyciągnięcie ich do zawodu jest jednym z kluczowych warunków utrzymania jakości edukacji i rozwoju polskiej szkoły.
Raport „Miejsce praktyk w kształceniu nauczycieli”, przygotowany przez SOS dla Edukacji, wskazuje, że praktyki pedagogiczne odgrywają kluczową rolę w rozwijaniu kompetencji zawodowych przyszłych nauczycieli. Jednocześnie identyfikuje obszary, w których możliwe jest dalsze wzmacnianie jakości praktyk oraz lepsze wykorzystanie doświadczenia nauczycieli i dyrektorów wspierających przygotowanie przyszłej kadry.
Z badań wiemy, że:
- studenci często postrzegają teorię jako oderwaną od codziennej rzeczywistości szkolnej i nie potrafią wykorzystywać jej do analizowania sytuacji edukacyjnych;
- współpraca między uczelniami i szkołami ma często charakter formalny, a nie partnerski;
- nauczycielom-opiekunom praktyk brakuje systematycznego kontaktu z opiekunami akademickimi;
- studenci potrzebują więcej informacji zwrotnej, możliwości wspólnej refleksji i wsparcia w analizowaniu własnych doświadczeń;
- praktyki zbyt często są traktowane jako obowiązkowy element programu studiów, a nie jako proces profesjonalnego uczenia się.
Źródło: Z. Zbróg, Badania w działaniu podczas zawodowych praktyk pedagogicznych – walory aktywizowania przyszłych nauczycieli, [w:] E. Cyrańska, D. Urbaniak-Zając, J. Piekarski (red.), Studenckie praktyki pedagogiczne w szkole, Łódź 2012, s. 79–89.
Jednocześnie badania pokazują, że największą wartość mają praktyki, podczas których:
- nauczyciel pełni rolę mentora;
- opiekun akademicki jest obecny w szkole i współpracuje z nauczycielem;
- studenci mogą wspólnie analizować prowadzone zajęcia, zadawać pytania i otrzymywać regularną informację zwrotną;
- teoria staje się narzędziem rozumienia praktyki, a nie zbiorem abstrakcyjnych treści.
To właśnie te wnioski stały się punktem wyjścia do stworzenia projektu Mistrzowskie Praktyki.
Nasza odpowiedź
Mistrzowskie Praktyki – odpowiedź na wyzwania
Mistrzowskie Praktyki to pilotaż nowego modelu współpracy międzyinstytucjonalnej przy organizacji praktyk, którego celem jest zbudowanie trwałego partnerstwa oraz stworzenie warunków do profesjonalnego przygotowania przyszłych nauczycieli.
Model zakłada, że:
1
praktyka jest procesem rozwoju, a nie jedynie realizacją obowiązkowych godzin;
2
nauczyciel pełni rolę mentora przygotowanego do wspierania studenta;
3
uczelnia i szkoła wspólnie odpowiadają za przygotowanie przyszłych nauczycieli;
4
refleksja nad doświadczeniem jest równie ważna jak samo prowadzenie zajęć;
5
wynik pilotażu będzie wspierał dalszy rozwój rozwiązań systemowych.
Model
Co wyróżnia Mistrzowskie Praktyki?
1
Łączymy środowiska
Tworzymy partnerstwo szkół, uczelni, administracji rządowej, jednostek samorządu terytorialnego oraz organizacji społeczeństwa obywatelskiego na rzecz kształcenia przyszłych nauczycieli.
2
Doceniamy mentorów
Wzmacniamy rolę nauczyciela–mentora, który wspiera rozwój studenta, pomaga analizować doświadczenia i udziela konstruktywnej informacji zwrotnej.
3
Wzmacniamy role partnerów
Zapewniamy aktywną obecność opiekuna z uczelni podczas praktyk oraz ścisłą współpracę z mentorem i studentem.
4
Uczymy się przez refleksję
Tworzymy przestrzeń do analizy doświadczeń, rozmowy o praktyce i wspólnego poszukiwania rozwiązań.
5
Budujemy wspólnotę uczenia się
Wspieramy współpracę wszystkich uczestników procesu, rozwijając szkołę jako organizację uczącą się.
6
Współtworzymy model
Projektujemy, testujemy i doskonalimy model praktyk wspólnie z uczelniami, szkołami, administracją publiczną, samorządami i organizacjami społecznymi.
Fundamenty
Na czym opieramy projekt?
Model Mistrzowskich Praktyk opiera się na sprawdzonych doświadczeniach i wiedzy partnerów, którzy od lat angażują się w rozwój kształcenia nauczycieli i praktyk pedagogicznych. Projekt wykorzystuje:
- doświadczenia projektu realizowanego przez Ośrodek Rozwoju Edukacji: Wspieranie tworzenia szkół ćwiczeń w latach 2016-2018;
- doświadczenia uczelni wyższych Szkoły Edukacji PAFW, Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Rzeszowskiego, Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w zakresie mentoringu i przygotowania nauczycieli;
- wyniki raportu „Miejsce praktyk w kształceniu nauczycieli” SOS dla Edukacji;
- konsultacje z nauczycielami, dyrektorami szkół, przedstawicielami uczelni i ekspertami;
- badania i ewaluację ciągłą towarzyszącą realizacji pilotażu.
Projekt tworzą partnerzy
Ministerstwa i instytucje, uczelnie, samorządy, organizacje i szkoły partnerskie
Pilotaż
Jak przebiega pilotaż?
Mistrzowskie Praktyki to ogólnopolski pilotaż, którego celem jest wypracowanie, przetestowanie i przygotowanie do wdrożenia nowego modelu współpracy międzyinstytucjonalnej przy organizacji praktyk pedagogicznych. Projekt powstaje w szerokim partnerstwie szkół, uczelni, administracji publicznej, jednostek samorządu terytorialnego oraz organizacji społeczeństwa obywatelskiego, łącząc doświadczenia praktyków, ekspertów i środowiska akademickiego.
Jak działa pilotaż? Mistrzowskie Praktyki to proces wspólnego projektowania, testowania i doskonalenia nowego modelu praktyk pedagogicznych. Pilotaż realizowany jest etapami, tak aby wypracowane rozwiązania mogły zostać wdrożone w skali całego kraju.
2026 Etap I
Diagnoza i projektowanie
- badania i konsultacje,
- opracowanie programu szkolenia.
2026/2027 Etap II
Pilotaż
- szkolenia z nauczycielami-mentorami i dyrektorami,
- realizacja praktyk,
- monitoring i wymiana doświadczeń.
2027 Etap III
Ewaluacja i rekomendacje
- badania ewaluacyjne,
- udoskonalenie modelu,
- rekomendacje dla zmian systemowych.
Partnerstwo
Partnerstwo na rzecz przygotowania nauczycieli
Jednym z najważniejszych założeń projektu jest przekonanie, że dobre przygotowanie przyszłych nauczycieli wymaga współodpowiedzialności wielu środowisk, a nie wyłącznie uczelni.
Za jakość praktyk wspólnie odpowiadają szkoły, uczelnie, samorządy, administracja publiczna i organizacje społeczne. Mistrzowskie Praktyki są przykładem partnerstwa, które łączy doświadczenia wszystkich zaangażowanych w kształcenie nauczycieli.
Kliknij, aby odtworzyć
Kliknij, aby odtworzyć
Kliknij, aby odtworzyć
Rezultaty
Co zostanie po zakończeniu pilotażu?
Pilotaż służy nie tylko realizacji praktyk w szkołach uczestniczących w projekcie, lecz przede wszystkim wypracowaniu i weryfikacji rozwiązań, które zostaną wykorzystane w dalszych pracach nad rozwojem systemu kształcenia nauczycieli.
Efektami projektu będą:
Model Mistrzowskich Praktyk
i w nim:
- program przygotowania nauczycieli-mentorów;
- program rozwoju dyrektorów szkół wspierających praktyki;
- standard współpracy szkoły i uczelni;
- rekomendacje dotyczące organizacji praktyk pedagogicznych;
- rekomendacje dla polityki edukacyjnej i kształcenia nauczycieli;
- katalog dobrych praktyk oraz rozwiązania gotowe do wdrażania na kolejnych uczelniach i w szkołach.
Mistrzowskie Praktyki to nie tylko pilotaż. To partnerstwo szkół, uczelni, administracji publicznej, samorządów i organizacji społeczeństwa obywatelskiego, które wspólnie wypracowują model przygotowania przyszłych nauczycieli. Model oparty na współpracy, współodpowiedzialności i przekonaniu, że jakość edukacji buduje się razem.
Aktualności
Co dzieje się w projekcie
Pytamy nauczycieli o potrzeby – zaczynamy badania i fokusy
PrzeczytajWspólnie projektujemy program szkoleń dla nauczycieli i dyrektorów
PrzeczytajNajczęstsze pytania
Czy trwa rekrutacja do projektu?
Na obecnym etapie nie prowadzimy rekrutacji do pilotażu. Jeśli chcesz śledzić projekt i poznać rekomendacje po jego zakończeniu, zostaw kontakt.
Czy mogę zorganizować edycję u siebie?
Niestety nie. Grupa pilotażowa jest już zamknięta.
Kto tworzy i finansuje projekt?
Projekt jest finansowany przez Ministerstwo Edukacji Narodowej, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego i z budżetów miast: Warszawy, Krakowa i Rzeszowa. Projekt tworzą wyżej wymienione podmioty oraz Ośrodek Rozwoju Edukacji, Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Rzeszowski, Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej, Szkoła Edukacji Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności i Uniwersytetu Warszawskiego, szkoły zaproszone przez miasta do projektu oraz SOS dla Edukacji.
Jak mogę się zaangażować?
Zostaw kontakt przez formularz – będziemy informować o otwartych seminariach i kolejnych etapach projektu.
Pozostańmy w kontakcie
Jeżeli chcesz się z nami skontaktować, pokazać swój model współpracy albo zorganizować przyszłą edycję u siebie – napisz do nas.
Nie prowadzimy rekrutacji do bieżącej edycji, ale zostaw kontakt, aby wiedzieć, co się dzieje, i włączyć się w kolejne edycje. Otwartymi wydarzeniami będą seminaria organizowane przez uczelnie.